# Uchwała antysmogowa województwa mazowieckiego - terminy i zakazy

> W województwie mazowieckim obowiązuje uchwała antysmogowa nr 162/17, zmieniona raz uchwałą nr 59/22 z 2022 r. Kotły pozaklasowe są zakazane od 1 stycznia 2023 r., a kotły klasy 3 i 4 można eksploatować do 31 grudnia 2027 r. Od 1 października 2023 r. w Warszawie nie wolno stosować węgla kamiennego, a w gminach dziewięciu powiatów wokół stolicy zakaz węgla wchodzi w życie 1 stycznia 2028 r. W nowych budynkach możliwych do podłączenia do sieci ciepłowniczej nie wolno eksploatować kotłów na paliwa stałe.

- **Adres kanoniczny:** https://skladyopalow.pl/przepisy/uchwala-antysmogowa-mazowieckie/
- **Stan na:** 2 października 2026 (2026-10-02)
- **Akt:** Uchwała nr 162/17 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 24 października 2017 r. w sprawie wprowadzenia na obszarze województwa mazowieckiego ograniczeń i zakazów w zakresie eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw
- **Publikacja:** Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2017 r. poz. 9600 (ogłoszono 27 października 2017 r.); zmiana: Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2022 r. poz. 5147
- **Tekst urzędowy:** https://edziennik.mazowieckie.pl/WDU_W/2017/9600/akt.pdf
- **Status danych:** stan prawny na podstawie tekstu aktu i jego zmian
- **Najbliższa zmiana:** od 1 stycznia 2028 - kotły klasy 3 i klasy 4 normy PN-EN 303-5:2012 uruchomione przed 11 listopada 2017 r. (całe województwo)
- **Wydawca:** Składy Opałów (https://skladyopalow.pl/)
- **Jak cytować:** Składy Opałów, "Uchwała antysmogowa województwa mazowieckiego - terminy i zakazy", https://skladyopalow.pl/przepisy/uchwala-antysmogowa-mazowieckie/, stan na 2 października 2026.

W województwie mazowieckim obowiązuje uchwała antysmogowa **nr 162/17** Sejmiku Województwa Mazowieckiego, zmieniona w 2022 r. uchwałą nr 59/22. **Od 1 października 2023 r. w Warszawie nie wolno stosować węgla kamiennego**, a w gminach dziewięciu powiatów wokół stolicy zakaz węgla wchodzi w życie 1 stycznia 2028 r. W całym województwie kotły klasy 3 i 4 można eksploatować do 31 grudnia 2027 r.

## Jaka uchwała obowiązuje na Mazowszu

Uchwała nr 162/17 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 24 października 2017 r. w sprawie wprowadzenia na obszarze województwa mazowieckiego ograniczeń i zakazów w zakresie eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw, została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego z 2017 r. poz. 9600. Obowiązuje od 11 listopada 2017 r. na terenie całego województwa i przez cały rok kalendarzowy.

Uchwała była zmieniana jeden raz: uchwałą nr 59/22 z dnia 26 kwietnia 2022 r. (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2022 r. poz. 5147), w mocy od 14 maja 2022 r. Dodała ona zakaz węgla kamiennego w Warszawie i w części powiatów oraz zakaz kotłów na paliwa stałe w nowych budynkach, które można podłączyć do sieci ciepłowniczej. Terminów wymiany kotłów nie zmieniła. Według stanu na 1 października 2026 r. nie znaleźliśmy późniejszych zmian.

Uchwała dotyczy instalacji na paliwa stałe, w szczególności pieców, kominków i kotłów, które dostarczają ciepło do centralnego ogrzewania lub do podgrzewania wody użytkowej albo wydzielają ciepło bezpośrednio.

## Terminy wymiany kotłów i pieców

| Termin | Czego dotyczy | Co trzeba zrobić |
| --- | --- | --- |
| od 1 lipca 2018 r. | wszystkie instalacje (zakaz paliw) | Termin minął - obowiązuje zakaz paliw opisany niżej. |
| od 1 stycznia 2023 r. | kotły pozaklasowe (niespełniające klasy 3, 4 ani 5 normy PN-EN 303-5:2012) uruchomione przed 11 listopada 2017 r. | Termin minął - eksploatacja takiego kotła jest zakazana. |
| od 1 stycznia 2023 r. | kominki i piece uruchomione przed 11 listopada 2017 r. | Termin minął - muszą spełniać wymagania ekoprojektu albo mieć urządzenie redukujące emisję pyłu. |
| od 2 stycznia 2023 r. | nowo budowane budynki (wniosek o pozwolenie lub zgłoszenie złożone po 1 stycznia 2023 r., czyli od 2 stycznia 2023 r.) | Zakaz kotłów na paliwa stałe, jeśli można podłączyć budynek do przylegającej sieci ciepłowniczej. |
| od 1 października 2023 r. | Warszawa | Termin minął - zakaz stosowania węgla kamiennego i paliw z jego wykorzystaniem. |
| od 1 stycznia 2028 r. | kotły klasy 3 i klasy 4 normy PN-EN 303-5:2012 uruchomione przed 11 listopada 2017 r. | Eksploatacja dozwolona do 31 grudnia 2027 r., potem kocioł zgodny z ekoprojektem lub inne źródło ciepła. |
| od 1 stycznia 2028 r. | gminy w powiatach grodziskiego, legionowskiego, mińskiego, nowodworskiego, piaseczyńskiego, pruszkowskiego, otwockiego, warszawskiego zachodniego i wołomińskiego | Zakaz stosowania węgla kamiennego i paliw z jego wykorzystaniem. |

Źródło: uchwała nr 162/17 w brzmieniu nadanym uchwałą nr 59/22 Sejmiku Województwa Mazowieckiego (stan na 1 października 2026 r.)

## Jakie paliwa są zakazane

Od 1 lipca 2018 r. w kotłach, piecach i kominkach nie wolno stosować:

- mułów i flotokoncentratów węglowych oraz mieszanek z ich udziałem,

- węgla brunatnego i paliw produkowanych z jego wykorzystaniem,

- węgla kamiennego w postaci sypkiej o uziarnieniu 0-3 mm,

- paliw zawierających biomasę o wilgotności powyżej 20%.

Dodatkowo węgiel kamienny i paliwa stałe z jego wykorzystaniem są zakazane w Warszawie od 1 października 2023 r., a w gminach powiatów grodziskiego, legionowskiego, mińskiego, nowodworskiego, piaseczyńskiego, pruszkowskiego, otwockiego, warszawskiego zachodniego i wołomińskiego od 1 stycznia 2028 r.

## Warszawa i powiaty wokół stolicy: zakaz węgla

Zakaz węgla kamiennego nie dotyczy wszystkich instalacji bez wyjątku. Według § 4b uchwały mogą go nadal stosować do czasu ustania żywotności urządzenia: instalacje spełniające wymagania ekoprojektu, których eksploatację rozpoczęto do 1 czerwca 2022 r., oraz instalacje klasy 5 normy PN-EN 303-5:2012 uruchomione do 10 listopada 2017 r. W pozostałej części województwa zakaz węgla kamiennego jako takiego nie obowiązuje, ale nadal działają zakazy z listy wyżej (m.in. muły i węgiel sypki 0-3 mm).

## Co to oznacza dla właściciela domu

Jeśli w domu pracuje kocioł klasy 3 lub 4, można go używać do końca 2027 r., ale mieszkańcy Warszawy i powiatów wokół stolicy powinni sprawdzić, czy ich urządzenie mieści się w wyjątkach dla węgla. Każdy nowo uruchamiany kocioł musi spełniać wymagania ekoprojektu, a użytkownik musi umieć to wykazać dokumentami.

Terminy w innych regionach zebraliśmy w zestawieniu [zakaz palenia węglem - terminy w województwach](/poradnik/zakaz-palenia-weglem-terminy/). Dozwolone paliwo najlepiej kupować ze świadectwem jakości, np. w jednym ze [składów opału w województwie mazowieckim](/sklady-opalu/mazowieckie/). W regionach, gdzie obowiązuje zakaz węgla, alternatywą bywa [pellet](/opal/pellet/), a do kominka sezonowane [drewno kominkowe](/opal/drewno-kominkowe/) o wilgotności poniżej 20%.

## Jak sprawdzić klasę kotła

- Obejrzyj tabliczkę znamionową kotła (rok produkcji, klasa).

- Sprawdź instrukcję obsługi i dokumentację techniczną urządzenia.

- Poszukaj świadectwa badań lub certyfikatu potwierdzającego klasę 3, 4 lub 5 według normy PN-EN 303-5:2012.

- W przypadku nowszych kotłów sprawdź informację o spełnieniu wymagań ekoprojektu.

- Uchwała wymaga, żeby użytkownik wykazał spełnienie wymagań dokumentami, w szczególności dokumentacją techniczną albo instrukcją dla instalatorów i użytkowników.

## Kto kontroluje i jakie są kary

Kontrolę w domach prowadzi wójt, burmistrz lub prezydent miasta przez upoważnionych pracowników urzędu albo straż gminną lub miejską (art. 379 Prawa ochrony środowiska); mandaty nakładają Policja oraz straż gminna lub miejska. Wojewódzki inspektorat ochrony środowiska kontroluje podmioty korzystające ze środowiska, przede wszystkim przedsiębiorców. Nieprzestrzeganie uchwały jest wykroczeniem (art. 334 Prawa ochrony środowiska), za które grozi grzywna od 20 do 5000 zł. W postępowaniu mandatowym mandat wynosi do 500 zł, a gdy jeden czyn narusza kilka przepisów (art. 9 § 1 Kodeksu wykroczeń) - do 1000 zł. Mandatu można nie przyjąć - wtedy sprawę rozpatruje sąd. Urząd Marszałkowski przypomina także, że udaremnianie lub utrudnianie kontroli jest zagrożone karą na podstawie art. 225 Kodeksu karnego.

## Najczęstsze pytania

### Czy w Warszawie wolno palić węglem?

Od 1 października 2023 r. nie, z wyjątkiem instalacji, które według § 4b uchwały mogą spalać węgiel do końca żywotności (ekoprojekt uruchomiony do 1 czerwca 2022 r. oraz klasa 5 uruchomiona do 10 listopada 2017 r.).

### Od kiedy zakaz węgla obowiązuje w powiatach wokół Warszawy?

Od 1 stycznia 2028 r. w gminach powiatów grodziskiego, legionowskiego, mińskiego, nowodworskiego, piaseczyńskiego, pruszkowskiego, otwockiego, warszawskiego zachodniego i wołomińskiego.

### Do kiedy można używać kotła klasy 3 lub 4?

Do 31 grudnia 2027 r. na całym Mazowszu. Od 1 stycznia 2028 r. dopuszczone są tylko instalacje spełniające wymagania ekoprojektu.

### Czy kotły pozaklasowe są już zakazane?

Tak. Od 1 stycznia 2023 r. nie wolno eksploatować kotłów niespełniających wymagań klasy 3, 4 lub 5.

### Czy uchwała zakazuje drewna w kominku?

Uchwała zakazuje drewna i innej biomasy o wilgotności powyżej 20%. Zakaz węgla w Warszawie i wymienionych powiatach obejmuje także kominki.

## Źródła

- [Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego z 2017 r. poz. 9600 - uchwała nr 162/17](https://edziennik.mazowieckie.pl/WDU_W/2017/9600/akt.pdf)

- [Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego z 2022 r. poz. 5147 - uchwała nr 59/22 zmieniająca](https://edziennik.mazowieckie.pl/WDU_W/2022/5147/akt.pdf)

- [Powietrze Mazovia - informacje ogólne o uchwale antysmogowej](https://www.powietrze.mazovia.pl/uchwala-antysmogowa/informacje-ogolne-na-temat-uchwaly-antysmogowej)

- [Powietrze Mazovia - co musisz wiedzieć o uchwale antysmogowej](https://www.powietrze.mazovia.pl/uchwala-antysmogowa/co-musisz-wiedziec-o-uchwale-antysmogowej)

## Terminy (dane strukturalne)

- 2018-07-01 (obowiązuje): całe województwo - wszystkie instalacje (zakaz paliw z § 4) - Od 1 lipca 2018 r. obowiązuje zakaz stosowania mułów, flotokoncentratów, węgla brunatnego, węgla kamiennego sypkiego 0-3 mm i paliw z biomasą o wilgotności powyżej 20%.
- 2023-01-01 (obowiązuje): kotły pozaklasowe (niespełniające klasy 3, 4 ani 5 normy PN-EN 303-5:2012) uruchomione przed 11 listopada 2017 r. oraz kominki i piece uruchomione przed tą datą - Od 1 stycznia 2023 r. eksploatacja kotłów niespełniających wymagań klasy 3, 4 lub 5 jest zakazana (§ 10 pkt 2 lit. a). Kominki i piece uruchomione przed 11 listopada 2017 r. muszą od tego dnia spełniać wymagania ekoprojektu (rozporządzenie Komisji (UE) 2015/1185), chyba że zostały wyposażone w urządzenie redukujące emisję pyłu do wartości z pkt 2 lit. a załącznika II do tego rozporządzenia (§ 10 pkt 3).
- 2023-01-02 (obowiązuje): cały obszar - nowo budowane budynki (wniosek o pozwolenie na budowę lub zgłoszenie złożone po 1 stycznia 2023 r., czyli od 2 stycznia 2023 r.) - Zakazana jest eksploatacja instalacji na paliwa stałe w nowo budowanym budynku, jeśli istnieje techniczna możliwość podłączenia go do sieci ciepłowniczej na terenie bezpośrednio przylegającym do działki inwestora (§ 6a, dodany uchwałą 59/22). Brak takiej możliwości trzeba potwierdzić dokumentem operatora sieci albo oświadczeniem projektanta (§ 6b).
- 2023-10-01 (obowiązuje): m.st. Warszawa - zakaz stosowania węgla kamiennego i paliw z jego wykorzystaniem - Od 1 października 2023 r. w granicach administracyjnych Warszawy nie wolno stosować węgla kamiennego ani paliw stałych produkowanych z jego wykorzystaniem (§ 4a pkt 1). Wyjątek (§ 4b): instalacje spełniające wymagania ekoprojektu z § 5 i § 6, których eksploatację rozpoczęto do 1 czerwca 2022 r., oraz instalacje klasy 5 normy PN-EN 303-5:2012 uruchomione do 10 listopada 2017 r. - do czasu ustania ich żywotności.
- 2028-01-01: kotły klasy 3 i klasy 4 normy PN-EN 303-5:2012 uruchomione przed 11 listopada 2017 r. (całe województwo) - Można je eksploatować do 31 grudnia 2027 r. Od 1 stycznia 2028 r. dopuszczalne są wyłącznie instalacje spełniające wymagania ekoprojektu z rozporządzenia (UE) 2015/1189 (§ 10 pkt 2 lit. b).
- 2028-01-01: gminy w powiatach: grodziski, legionowski, miński, nowodworski, piaseczyński, pruszkowski, otwocki, warszawski zachodni i wołomiński - zakaz węgla kamiennego - Od 1 stycznia 2028 r. w tych gminach nie wolno stosować węgla kamiennego ani paliw z jego wykorzystaniem (§ 4a pkt 2). Wyjątki z § 4b (instalacje ekoprojektu uruchomione do 1 czerwca 2022 r. i klasy 5 uruchomione do 10 listopada 2017 r. - do końca żywotności) działają tak samo jak w Warszawie.