Ekogroszek czy pellet? Koszt ciepła, kotły i przepisy 2026

Przy medianach cen ze składów z 3 października 2026 r. ciepło z ekogroszku kosztuje około 91 zł za GJ, a z pelletu około 170 zł za GJ - prawie dwa razy więcej. Za pelletem przemawiają za to przepisy i dopłaty: nowy kocioł na pellet z listy ZUM może dostać dotację z Czystego Powietrza i wchodzi do ulgi termomodernizacyjnej, a do kotła węglowego żadnego wsparcia nie ma. Pellet zostawia też kilka razy mniej popiołu, a w Warszawie (i od 2028 r. w dziewięciu powiatach wokół niej) jest jedynym z tych dwóch paliw, na które pozwala uchwała antysmogowa.

Poniżej porównujemy oba paliwa w czterech sprawach, które zwykle przesądzają o wyborze: koszt ciepła, obsługa kotła, przepisy i dopłaty oraz ryzyka związane z jakością i ceną. Obliczenia kosztu robimy tym samym wzorem i na tych samych założeniach, co tabela kosztu ciepła na stronie ceny opału i nasze kalkulatory. Wyliczenia i tabela "dla kogo co" na końcu to interpretacja redakcji, a nie rekomendacja konkretnego urządzenia.

Co jest tańsze: ekogroszek czy pellet?

Tona pelletu i tona ekogroszku kosztują podobnie, ale z tony ekogroszku dostajesz znacznie więcej ciepła. Porównujemy więc nie cenę tony, tylko cenę gigadżula (GJ) ciepła, które trafia do domu: cena za tonę podzielona przez wartość opałową, a potem przez sprawność kotła.

Paliwo	Mediana ceny (połowa cen w przedziale)	Wartość opałowa	Sprawność kotła	Koszt GJ w paliwie	Koszt GJ ciepła
Ekogroszek	1 900 zł/t (1 690-2 100 zł, 321 cen)	26 MJ/kg	80%	73 zł	ok. 91 zł
Pellet drzewny	2 250 zł/t (2 150-2 373 zł, 72 ceny)	16,5 MJ/kg	80%	136 zł	ok. 170 zł

Przewaga ekogroszku utrzymuje się przy każdym rozsądnym założeniu:

• Rozrzut cen. Dla środkowej połowy cen ze składów koszt ciepła wynosi około 81-101 zł/GJ dla ekogroszku i około 163-180 zł/GJ dla pelletu.
• Słabszy węgiel. Przy ekogroszku o wartości opałowej 25 MJ/kg (minimum dla groszku standard) koszt rośnie do około 95 zł/GJ, a przy 23 MJ/kg (prawne minimum dla zwykłego węgla groszek do 30 czerwca 2027 r.) do około 103 zł/GJ.
• Sprawniejszy kocioł na pellet. Nawet przy sprawności 90% ciepło z pelletu kosztuje około 152 zł/GJ.
• Próg opłacalności. Przy tych samych sprawnościach pellet zrównałby się z ekogroszkiem w cenie około 1 210 zł/t, czyli znacznie poniżej cen notowanych jesienią 2026 r.

Bieżący koszt gigadżula dla wszystkich paliw (także gazu i pompy ciepła) aktualizujemy na stronie cen, a z własną ceną i sprawnością policzysz go w kalkulatorze kosztu ogrzewania.

Ile kosztuje sezon ogrzewania domu 120 m2?

Zapotrzebowanie domu liczymy z założeń kalkulatora: ogrzewanie (90, 110 albo 150 kWh na m2 rocznie, zależnie od ocieplenia) plus ciepła woda dla czterech osób (743 kWh na osobę rocznie).

Dom 120 m2, 4 osoby	Ciepło na sezon	Ekogroszek	Pellet	Różnica
Ocieplony (90 kWh/m2)	49,6 GJ	2,4 t - ok. 4 500 zł	3,8 t - ok. 8 500 zł	ok. 3 900 zł
Średni (110 kWh/m2)	58,2 GJ	2,8 t - ok. 5 300 zł	4,4 t - ok. 9 900 zł	ok. 4 600 zł
Nieocieplony (150 kWh/m2)	75,5 GJ	3,6 t - ok. 6 900 zł	5,7 t - ok. 12 900 zł	ok. 6 000 zł

Różnica rośnie z zapotrzebowaniem domu. Dlatego w domu nieocieplonym przejście z ekogroszku na pellet bez ocieplenia oznacza najwyższy wzrost rachunków, a ocieplenie obniża koszt przy obu paliwach.

Kocioł na ekogroszek a kocioł na pellet: obsługa, popiół, magazyn

Oba paliwa spala się w kotłach z automatycznym podajnikiem, więc codzienna obsługa jest podobna: uzupełnianie zasobnika, opróżnianie popielnika, okresowe czyszczenie. Różnice wynikają z właściwości paliw, a część z nich da się policzyć z wymagań prawnych:

Sprawa	Ekogroszek	Pellet
Popiół według przepisów	groszek standard do 7%, zwykły groszek do 11% (do 30.06.2027)	do 0,70% (pellet A1 do kotłów klasy 3-5 i ekoprojektu)
Popiół za sezon (dom średni)	najwyżej ok. 196 kg (7%) albo ok. 308 kg (11%)	najwyżej ok. 31 kg
Paliwo na sezon (dom średni)	ok. 2,8 t	ok. 4,4 t, czyli ok. 5,9-7,4 m3 (gęstość nasypowa 600-750 kg/m3)
Na co kocioł jest wrażliwy	spiekalność (RI) i uziarnienie - spiekający się węgiel blokuje palenisko	wilgoć (limit 10%) i pył z rozkruszonych granulek - pellet chłonie wodę i się rozpada
Przechowywanie	pod dachem, mokry węgiel gorzej się podaje i daje mniej ciepła	w suchym miejscu, w workach albo w szczelnym magazynie
Dokument jakości przy zakupie	świadectwo jakości - obowiązkowe dla sprzedawcy	brak ustawowego świadectwa; w praktyce certyfikat ENplus lub DINplus

W praktyce oznacza to, że przy pellecie popielnik opróżnia się rzadziej, ale paliwa trzeba kupić i zmieścić o ponad połowę więcej (w tonach). Przy ekogroszku najwięcej problemów z obsługą sprawia paliwo słabej jakości: dużo popiołu, spieki i niedopalone kawałki. Na co patrzeć w świadectwie jakości, opisujemy w poradniku jaki ekogroszek wybrać, a parametry dobrego pelletu i sprawdzanie certyfikatu - w poradniku jaki pellet wybrać.

Jedno ograniczenie dotyczy wyboru kotła. Wielopaliwowy kocioł, w którym można spalać i węgiel, i pellet, nie zastąpi kotła na biomasę przy dotacji ani w uldze: Czyste Powietrze finansuje kotły z automatycznym podawaniem pelletu bez rusztu awaryjnego i bez możliwości jego montażu, a ulga obejmuje kocioł "przeznaczony wyłącznie do spalania biomasy".

Co mówią przepisy: uchwały antysmogowe

Uchwały antysmogowe sejmików regulują urządzenia na paliwa stałe, a paliwem stałym jest zarówno węgiel, jak i pellet. W większości województw oba paliwa są dozwolone, a uchwały ustalają przede wszystkim, do kiedy wolno używać starszych kotłów i jakie wymagania musi spełniać nowy kocioł. Każdy nowy kocioł na paliwo stałe musi spełniać wymagania ekoprojektu (rozporządzenie Komisji (UE) 2015/1189), niezależnie od paliwa. Termin dla Twojego obecnego kotła pokaże sprawdzarka terminu wymiany kotła.

Różnice między paliwami pojawiają się tam, gdzie uchwała zakazuje węgla albo wszystkich paliw stałych:

Obszar	Ekogroszek	Pellet	Podstawa
Warszawa	zakazany od 1.10.2023 (węgiel kamienny i paliwa z niego)	dozwolony (biomasa do 20% wilgotności)	uchwała nr 162/17 Sejmiku Woj. Mazowieckiego, § 4a pkt 1 (dodany uchwałą nr 59/22)
Gminy powiatów grodziskiego, legionowskiego, mińskiego, nowodworskiego, piaseczyńskiego, pruszkowskiego, otwockiego, warszawskiego zachodniego i wołomińskiego	zakazany od 1.01.2028	dozwolony	ta sama uchwała, § 4a pkt 2
Kraków	zakazany	zakazany - dozwolone tylko paliwa gazowe i lekki olej opałowy	uchwała nr XVIII/243/16 Sejmiku Woj. Małopolskiego
Sopot	zakazany od 1.01.2024	zakazany w kotłach (biomasę wolno spalać tylko w kominku lub piecu z ekoprojektem, który nie jest podstawowym źródłem ciepła)	uchwała nr 236/XIX/20 Sejmiku Woj. Pomorskiego
Skawina, Krzeszowice, Niepołomice, Czarny Dunajec, miasto Oświęcim, Nowy Targ (centrum miasta), Rabka-Zdrój (obszar z załącznika do uchwały)	zakazany w instalacjach uruchomionych od 1.01.2022, w pozostałych od 1.01.2030	dozwolony (biomasa do 20% wilgotności)	uchwały lokalne Sejmiku Woj. Małopolskiego z 2021 r.
Konin oraz powiaty kolski, koniński, słupecki i turecki	zakazany od 1.01.2041	dozwolony	uchwała nr XXXVI/700/21 Sejmiku Woj. Wielkopolskiego

W uchwałach powtarzają się też zakazy paliw najgorszej jakości, np. mułów i flotokoncentratów węglowych, miału czy biomasy o wilgotności powyżej 20%. Ekogroszek i pellet spełniające wymagania jakościowe nie są nimi objęte. Pełne zestawienie dla Twojego regionu znajdziesz w dziale przepisów.

Dotacje i ulga: do pelletu tak, do węgla nie

Czyste Powietrze nie dofinansowuje kotłów węglowych od 1 stycznia 2022 r. - dotacja przysługiwała tylko wtedy, gdy wniosek, zakup kotła i faktura były z 2021 r. (komunikat Ministerstwa Klimatu i Środowiska z 21 maja 2021 r.). W obecnym katalogu kosztów kwalifikowanych nie ma żadnego urządzenia na węgiel. Kocioł na pellet o podwyższonym standardzie może dostać do 8 200, 14 350 albo 20 500 zł dotacji (poziom podstawowy, podwyższony, najwyższy), jeśli:

• jest na liście zielonych urządzeń i materiałów (ZUM) w dniu wystawienia faktury,
• ma automatyczne podawanie pelletu, nie ma rusztu awaryjnego ani możliwości jego montażu, ma emisję pyłu nie wyższą niż 20 mg/m3 i klasę efektywności co najmniej A+,
• spełnia docelowe wymagania uchwały antysmogowej w miejscu położenia domu,
• zastępuje kocioł na paliwo stałe poniżej 5 klasy - kto ma już kocioł na ekogroszek 5 klasy lub z ekoprojektem, nie dostanie dotacji na zamianę go na kocioł na pellet.

W uldze termomodernizacyjnej jest podobnie: kocioł na węgiel wypadł z wykazu wydatków z początkiem 2022 r., a kocioł przeznaczony wyłącznie do spalania biomasy, spełniający ekoprojekt i niezakazany uchwałą, nadal można odliczyć. Ile w praktyce kosztuje wymiana kotła i ile pokrywa dotacja na każdym poziomie dochodowym, liczymy na przykładach w artykule ile kosztuje wymiana pieca.

Ryzyka: jakość paliwa i wahania cen

Ekogroszek: świadectwo jakości i szeroka "legalna" jakość

Sprzedawca węgla musi wydać kupującemu kopię świadectwa jakości (art. 6c ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw). Problem w tym, że legalny ekogroszek może mieć bardzo różne parametry: zwykły węgiel groszek musi mieć do 30 czerwca 2027 r. tylko 23 MJ/kg wartości opałowej i do 11% popiołu, a groszek standard - przeznaczony do kotłów klasy 3-5 i ekoprojektu - co najmniej 25 MJ/kg i najwyżej 7% popiołu (rozporządzenie Dz.U. 2024 poz. 1618). Nazwa "ekogroszek" na worku nic nie gwarantuje, liczą się liczby w świadectwie.

Pellet: certyfikat i wilgoć

Od 24 maja 2025 r. pellet sprzedawany do domów musi spełniać minimalne wymagania z rozporządzenia Dz.U. 2025 poz. 618, ale ustawowego świadectwa jakości dla pelletu nie ma. Jakość w praktyce potwierdza certyfikat (ENplus A1, DINplus), który da się sprawdzić w publicznej bazie. Pellet chłonie wilgoć i wtedy się rozpada, dlatego dla wygody i bezawaryjności kotła równie ważne jak zakup jest suche przechowywanie.

Cena pelletu w 2026 roku

Ceny pelletu w 2026 r. rosły. UOKiK, który zbadał przyczyny podwyżek (komunikat z 27 sierpnia 2026 r.), jako główną przyczynę wskazał problem systemowy: rosnący popyt (według urzędu ok. 77% wniosków o dofinansowanie wymiany źródeł ciepła dotyczyło kotłów na pellet i drewno, a liczba gospodarstw z takimi urządzeniami zwiększyła się o ponad 90 tys. w porównaniu z 2023 r.), podaż niedostosowaną do popytu i mniejszą sprzedaż drewna przez Lasy Państwowe. Kto wybiera pellet, powinien liczyć się z tym, że jego cena może się wahać bardziej niż cena węgla.

Ekogroszek czy pellet - dla kogo co?

Sytuacja	Co zwykle wychodzi korzystniej	Dlaczego
Masz sprawny kocioł na ekogroszek 5 klasy lub z ekoprojektem, uchwała go dopuszcza	zostać przy ekogroszku, kupować paliwo ze świadectwem (najlepiej groszek standard)	najniższy koszt ciepła z tych dwóch paliw; do zamiany na pellet nie ma dotacji
Masz kocioł poniżej 5 klasy i musisz go wymienić	kocioł na pellet z listy ZUM albo inne źródło z dotacją (np. pompa ciepła)	do nowego kotła węglowego nie ma dotacji ani ulgi; porównaj też pompę ciepła
Mieszkasz w Warszawie lub w gminie z zakazem węgla od 2028 r.	pellet albo źródło niewęglowe	uchwała zakazuje węgla kamiennego
Mieszkasz w Krakowie lub Sopocie	ani ekogroszek, ani pellet	uchwała zakazuje paliw stałych
Zależy Ci na jak najmniejszej ilości popiołu i najmniejszej uciążliwości	pellet dobrej jakości	kilka razy mniej popiołu; wyższy koszt paliwa i więcej miejsca na zapas
Dom nieocieplony, budżet napięty	najpierw ocieplenie, potem decyzja o paliwie	przy dużym zapotrzebowaniu różnica w rachunku między paliwami przekracza 5 tys. zł na sezon

Najczęstsze pytania

Co jest tańsze w ogrzewaniu: ekogroszek czy pellet?

Ekogroszek. Przy medianach cen ze składów z 3 października 2026 r. (1 900 zł/t ekogroszku i 2 250 zł/t pelletu) i sprawności kotła 80% gigadżul ciepła kosztuje około 91 zł z ekogroszku i około 170 zł z pelletu. W średnio ocieplonym domu 120 m2 to różnica około 4 600 zł na sezon. Aktualne mediany pokazujemy na stronie cen opału.

Przy jakiej cenie pellet opłaca się tak jak ekogroszek?

Przy ekogroszku za 1 900 zł/t i tej samej sprawności obu kotłów pellet musiałby kosztować około 1 210 zł/t. Wynika to z wartości opałowej: 26 MJ/kg dla węgla kamiennego wobec minimum 16,5 MJ/kg dla pelletu.

Czy można palić pelletem w kotle na ekogroszek?

Tylko jeśli dopuszcza to dokumentacja kotła - paliwo, na którym kocioł był badany, wskazuje producent. Taki kocioł wielopaliwowy nie kwalifikuje się jednak do dotacji z Czystego Powietrza ani do ulgi termomodernizacyjnej, które obejmują kotły wyłącznie na biomasę.

Czy dostanę dotację na kocioł na ekogroszek?

Nie. Czyste Powietrze nie dofinansowuje kotłów węglowych od 1 stycznia 2022 r., a od tej samej daty kocioł na węgiel nie wchodzi do ulgi termomodernizacyjnej. Kocioł na pellet z listy ZUM może dostać do 8 200, 14 350 albo 20 500 zł, zależnie od dochodu.

Ile popiołu zostaje z ekogroszku, a ile z pelletu?

Przepisy pozwalają na do 7% popiołu w groszku standard i do 11% w zwykłym węglu groszek, a w pellecie A1 do 0,7%. W średnio ocieplonym domu 120 m2 daje to najwyżej około 196-308 kg popiołu z ekogroszku na sezon i najwyżej około 31 kg z pelletu.

Czy w Warszawie można palić pelletem?

Tak. Uchwała antysmogowa województwa mazowieckiego zakazuje w Warszawie od 1 października 2023 r. węgla kamiennego i paliw z niego, ale nie biomasy. Pellet musi spełniać wymagania jakościowe, a kocioł - wymagania uchwały dla urządzeń na paliwa stałe.

Źródła

• Rozporządzenie Ministra Przemysłu oraz Ministra Klimatu i Środowiska z 4 listopada 2024 r. w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych, Dz.U. 2024 poz. 1618: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20240001618
• Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 8 maja 2025 r. w sprawie wymagań jakościowych dla biomasy w postaci brykietu lub peletu, Dz.U. 2025 poz. 618: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250000618
• Ustawa o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (świadectwo jakości, art. 6c), tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1529: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001529
• Uchwała nr 162/17 Sejmiku Województwa Mazowieckiego (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2017 r. poz. 9600), zmieniona uchwałą nr 59/22 (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2022 r. poz. 5147) - opracowanie: /przepisy/uchwala-antysmogowa-mazowieckie/
• Uchwała nr XVIII/243/16 Sejmiku Województwa Małopolskiego dla Krakowa (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2016 r. poz. 812) i uchwały lokalne z 27 września 2021 r. (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2021 r. poz. 5544-5550) - opracowanie: /przepisy/uchwala-antysmogowa-malopolskie/
• Uchwała nr 236/XIX/20 Sejmiku Województwa Pomorskiego dla Sopotu (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2020 r. poz. 1526) - opracowanie: /przepisy/uchwala-antysmogowa-pomorskie/
• Uchwała nr XXXVI/700/21 Sejmiku Województwa Wielkopolskiego - opracowanie: /przepisy/uchwala-antysmogowa-wielkopolskie/
• NFOŚiGW, Załącznik nr 2 do programu Czyste Powietrze - koszty kwalifikowane, maksymalne kwoty dotacji i wymagania dla kotłów na pellet (wersja od 20 lipca 2026 r.): https://czystepowietrze.gov.pl/wazne-komunikaty/zmiany-w-programie-czyste-powietrze-od-20-lipca-2026-latwiej-skorzystac-z-dotacji/zalacznik_nr_2_do_programu_koszty_kwalifikowane_oraz_maksymalny_poziom_dofinansowania.pdf
• NFOŚiGW, Program priorytetowy Czyste Powietrze od 20 lipca 2026 r.: https://czystepowietrze.gov.pl/wazne-komunikaty/zmiany-w-programie-czyste-powietrze-od-20-lipca-2026-latwiej-skorzystac-z-dotacji/czyste_powietrze_program_priorytetowy_od_20_lipca_2026.pdf
• Ministerstwo Klimatu i Środowiska, "Ważne zmiany w programie Czyste Powietrze - wycofanie dotacji na kotły węglowe i podwyższenie progów dochodowych", 21.05.2021: https://www.gov.pl/web/klimat/wazne-zmiany-w-programie-czyste-powietrze--wycofanie-dotacji-na-kotly-weglowe-i-podwyzszenie-progow-dochodowych
• Rozporządzenie w sprawie wykazu wydatków objętych ulgą termomodernizacyjną, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1128: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001128
• Rozporządzenie Komisji (UE) 2015/1189 w sprawie wymogów ekoprojektu dla kotłów na paliwo stałe: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2015/1189/oj
• UOKiK, "UOKiK zbadał przyczyny podwyżek cen pelletu", 27.08.2026: https://uokik.gov.pl/uokik-zbadal-przyczyny-podwyzek-cen-pelletu
• KOBiZE, Wartości opałowe i wskaźniki emisji CO2 do raportowania w EU ETS za rok 2026, grudzień 2025: https://www.kobize.pl/uploads/materialy/materialy_do_pobrania/aktualnosci/2025/135.WO_i_WE_do_monitorowania_ETS_2026.pdf
• Ceny ze składów i koszt ciepła: strona Ceny opału, sekcja "Koszt ciepła" (stan na 3.10.2026 r.): /ceny-opalu/#cieplo