Przepisy - województwo warmińsko-mazurskie
Uchwała antysmogowa w warmińsko-mazurskiem - brak uchwały
Województwo warmińsko-mazurskie nie ma uchwały antysmogowej - w 2021-2022 r. konsultowano dwa projekty (dla miast i dla terenów poza miastami), ale sejmik ich nie przyjął. Na 2 października 2026 r. nie ma tu wojewódzkich terminów wymiany kotłów ani zakazów paliw; obowiązują wyłącznie przepisy krajowe, m.in. o jakości paliw stałych w sprzedaży, wymaganiach dla nowych kotłów, zakazie spalania odpadów i deklaracji do CEEB.
Zakazane paliwa
- Brak wojewódzkich zakazów paliw - w województwie warmińsko-mazurskim nie obowiązuje uchwała antysmogowa.
- Przepis krajowy (art. 7 ust. 7a ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw): zakaz wprowadzania do obrotu mułów węglowych, flotokoncentratów i mieszanin paliw zawierających mniej niż 85% węgla kamiennego - dotyczy paliw przeznaczonych dla gospodarstw domowych i instalacji poniżej 1 MW.
- Przepis krajowy: zakaz wprowadzania do obrotu węgla brunatnego, paliw niesortowanych, paliw niespełniających wymagań jakościowych oraz paliw bez wymaganego świadectwa jakości (z tym samym przeznaczeniem).
- Przepis krajowy (art. 155 i art. 191 ustawy o odpadach): zakaz spalania odpadów poza spalarniami i współspalarniami odpadów.
Strefy z odrębnymi zasadami
Uzdrowiska Gołdap i Lidzbark Warmiński, obszary ochrony uzdrowiskowej Frombork i Górowo Iławeckie
Brak wojewódzkich zapisów antysmogowych dla uzdrowisk, miast ani stref. Statuty uzdrowisk i obszarów ochrony uzdrowiskowej uchwalane przez rady gmin (Gołdap - 2013 r. ze zmianą z 2021 r., Lidzbark Warmiński - 2026 r., Frombork - 2015 r., Górowo Iławeckie - 2019 r.) nie wprowadzają terminów wymiany kotłów ani zakazów paliw. Statut obszaru Górowo Iławeckie zabrania na całym obszarze spalania odpadów na ogniskach i w piecach - to ten sam zakaz, który wynika z ustawy o odpadach.
Obszar Ochrony Uzdrowiskowej Miłomłyn
Statut obszaru (uchwała nr LXVIII/539/2024 Rady Miejskiej w Miłomłynie z 27 marca 2024 r., Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego z 2024 r. poz. 2658) obejmuje miasto Miłomłyn oraz sołectwa Bagieńsko i Tarda. W § 7 statutu wśród czynności zabronionych wymieniono "montowania w nowych budynkach kotłów węglowych o klasie emisyjności mniejszej od 5". Statut nie wprowadza terminów wymiany istniejących kotłów ani zakazów paliw.
Strefy oceny jakości powietrza: miasto Olsztyn, miasto Elbląg, strefa warmińsko-mazurska
Obowiązują programy ochrony powietrza i plany działań krótkoterminowych uchwalone przez sejmik. Nakładają one zadania na gminy i powiaty (wymiana źródeł ciepła, kontrole spalania odpadów, informowanie mieszkańców), ale nie wprowadzają zakazów eksploatacji kotłów ani paliw dla mieszkańców.
Województwo warmińsko-mazurskie nie ma uchwały antysmogowej. Sejmik Województwa Warmińsko-Mazurskiego nie podjął uchwały na podstawie art. 96 Prawa ochrony środowiska, więc nie obowiązują tu wojewódzkie terminy wymiany kotłów ani wojewódzkie zakazy paliw. Obowiązują przepisy krajowe: o jakości paliw stałych w sprzedaży, o wymaganiach dla nowych kotłów, o zakazie spalania odpadów i o deklaracji źródła ciepła. Stan na 2 października 2026 r.
Czy w warmińsko-mazurskiem obowiązuje uchwała antysmogowa
Nie. W latach 2021-2022 Zarząd Województwa konsultował dwa projekty takich uchwał (dla miast i dla terenów poza miastami), ale Sejmik ich nie przyjął. Aktualizacja programu ochrony powietrza dla strefy warmińsko-mazurskiej (uchwała nr LI/772/23 z 27 czerwca 2023 r., Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego z 2023 r. poz. 3873) wprost wskazuje, że nie zaproponowano wprowadzenia uchwały antysmogowej. W naszym przeglądzie nie znaleźliśmy też nowego projektu w 2025-2026 r.
To oznacza, że nie ma tu terminów typu "do końca roku wymiana kotłów klasy 3 i 4", które obowiązują na przykład na Śląsku czy w Małopolsce.
Programy ochrony powietrza
Dla stref: miasto Olsztyn, miasto Elbląg i strefa warmińsko-mazurska obowiązują programy ochrony powietrza i plany działań krótkoterminowych uchwalone przez Sejmik. Nakładają zadania na gminy i powiaty (wymiana źródeł ciepła, kontrole spalania odpadów, informowanie mieszkańców), ale nie wprowadzają zakazów eksploatacji kotłów ani paliw dla mieszkańców. Plan działań krótkoterminowych przewiduje przy ryzyku przekroczeń poziomu informowania i alarmowego zalecenie ograniczenia używania kominków, które nie są jedynym źródłem ciepła - to zalecenie ogłaszane przez gminy, a nie zakaz.
Uzdrowiska i obszary ochrony uzdrowiskowej
Jedyny lokalny zapis o kotłach, jaki znaleźliśmy, jest w statucie Obszaru Ochrony Uzdrowiskowej Miłomłyn (uchwała nr LXVIII/539/2024 Rady Miejskiej w Miłomłynie, Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego z 2024 r. poz. 2658). Obszar obejmuje miasto Miłomłyn oraz sołectwa Bagieńsko i Tarda, a § 7 statutu zabrania "montowania w nowych budynkach kotłów węglowych o klasie emisyjności mniejszej od 5". Statut nie wprowadza terminów wymiany istniejących kotłów ani zakazów paliw.
Statuty uzdrowisk Gołdap i Lidzbark Warmiński oraz obszarów ochrony uzdrowiskowej Frombork i Górowo Iławeckie nie zawierają zasad dotyczących kotłów ani paliw. Statut obszaru Górowo Iławeckie zabrania spalania odpadów na ogniskach i w piecach - to ten sam zakaz, który obowiązuje w całym kraju.
Jakie przepisy krajowe obowiązują przy ogrzewaniu
- Jakość paliw stałych w sprzedaży: zabronione jest wprowadzanie do obrotu m.in. mułów węglowych, flotokoncentratów, węgla brunatnego, mieszanin zawierających mniej niż 85% węgla kamiennego, paliw niesortowanych, niespełniających wymagań jakościowych i paliw bez wymaganego świadectwa jakości. Dotyczy to paliw przeznaczonych dla gospodarstw domowych i instalacji o mocy poniżej 1 MW. Zakaz dotyczy sprzedawcy, nie domownika - dlatego warto żądać świadectwa jakości (świadectwo jakości paliwa - poradnik).
- Nowe kotły: kotły na paliwo stałe o mocy do 500 kW wprowadzane do obrotu muszą spełniać wymagania rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z 1 sierpnia 2017 r. (graniczne wartości emisji i sprawności). Kotły z ręcznym zasilaniem powinny pracować ze zbiornikiem akumulacyjnym.
- Odpady: termiczne przekształcanie odpadów jest dozwolone tylko w spalarniach i współspalarniach odpadów, więc palenie śmieci w domowym piecu jest zabronione.
- Deklaracja: właściciel lub zarządca budynku składa deklarację o źródle ciepła do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków w ciągu 14 dni od pierwszego uruchomienia źródła.
Kary
Ponieważ w warmińsko-mazurskiem nie ma uchwały antysmogowej, nie stosuje się tu art. 334 Prawa ochrony środowiska. Za spalanie odpadów poza spalarnią grozi kara aresztu albo grzywny (art. 191 ustawy o odpadach), a za niezłożenie deklaracji do CEEB w terminie - grzywna. Grzywna za wykroczenie wynosi od 20 do 5000 zł, a mandat w postępowaniu mandatowym do 500 zł (do 1000 zł, gdy jeden czyn narusza kilka przepisów - art. 9 § 1 Kodeksu wykroczeń). Kontrolę w domach prowadzi wójt, burmistrz lub prezydent miasta przez upoważnionych pracowników urzędu albo straż gminną lub miejską (art. 379 Prawa ochrony środowiska); mandaty nakładają Policja oraz straż gminna lub miejska. Wojewódzki inspektorat ochrony środowiska kontroluje podmioty korzystające ze środowiska, przede wszystkim przedsiębiorców.
Co to oznacza dla właściciela domu
Brak uchwały nie oznacza braku zasad. Opał trzeba kupować ze świadectwem jakości, a w piecu nie wolno palić odpadów. Szukając paliwa, można skorzystać z katalogu składów opału w województwie warmińsko-mazurskim. Terminy w innych regionach zebraliśmy w zestawieniu zakaz palenia węglem - terminy w województwach. Przy zakupie nowego kotła obowiązują wymagania dla urządzeń wprowadzanych do obrotu, nawet bez uchwały wojewódzkiej.
Najczęstsze pytania
Czy w warmińsko-mazurskiem trzeba wymienić piec do jakiegoś terminu?
Nie ma wojewódzkiego terminu wymiany kotłów, bo uchwała antysmogowa nie obowiązuje. Warunki programów dopłat do wymiany źródeł ciepła to osobna sprawa.
Czy można palić węglem w warmińsko-mazurskiem?
Tak, o ile paliwo spełnia krajowe wymagania jakościowe i ma świadectwo jakości. Zakazane w sprzedaży są m.in. muły, flotokoncentraty, węgiel brunatny i mieszanki zawierające mniej niż 85% węgla kamiennego. Na obszarze ochrony uzdrowiskowej Miłomłyn statut zabrania montowania w nowych budynkach kotłów węglowych o klasie emisyjności niższej niż 5.
Czy kominek jest zakazany?
Nie ma zakazu wojewódzkiego. W razie ryzyka przekroczeń poziomów zanieczyszczeń plan działań krótkoterminowych zaleca ograniczenie używania kominków, które nie są jedynym źródłem ciepła - to zalecenie, nie zakaz.
Czy to się może zmienić?
Tak. Uchwałę antysmogową może przyjąć Sejmik Województwa Warmińsko-Mazurskiego. Według stanu na 2 października 2026 r. nie znaleźliśmy nowego projektu takiej uchwały.
Czy trzeba zgłaszać nowy kocioł?
Tak. Właściciel lub zarządca budynku składa deklarację do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków w ciągu 14 dni od pierwszego uruchomienia źródła ciepła.
Źródła
- BIP Ministerstwa Klimatu i Środowiska - uchwały antysmogowe
- BIP Urzędu Marszałkowskiego Województwa Warmińsko-Mazurskiego - programy ochrony powietrza i plany działań krótkoterminowych
- Dziennik Urzędowy Województwa Warmińsko-Mazurskiego z 2023 r. poz. 3873 - uchwała nr LI/772/23
- Statut Obszaru Ochrony Uzdrowiskowej Miłomłyn - uchwała nr LXVIII/539/2024, Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego z 2024 r. poz. 2658 (PDF)
- Ustawa o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw - tekst jednolity, Dz.U. 2025 poz. 1529
- Rozporządzenie w sprawie wymagań dla kotłów na paliwo stałe - tekst jednolity, Dz.U. 2025 poz. 749
- Ustawa o odpadach - tekst jednolity, Dz.U. 2023 poz. 1587
- Ustawa o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków - tekst jednolity, Dz.U. 2026 poz. 920